kaft_M7

Module 7

de beste les van 2017:
Design as Politics

'Een Stad van Komen en Gaan'

Onze steden en landschappen worden in toenemende mate gedefinieerd door tijdelijke bewoning en het continue komen en gaan van mensen. Klimaatverandering, gewapende conflicten, repressieve overheden, globalisering en technologische ontwikkelingen, zorgen ervoor dat we ons voortdurend over de wereld verplaatsen - of we nu rijke expats, hardwerkende arbeidsmigranten, jonge internationale studenten of vluchtelingen zijn. Migratie is een fact of life geworden dat de komende decennia alleen maar zal toenemen. Steden en buurten zullen steeds sterker gekenmerkt worden door het komen en gaan van mensen, het groeien en krimpen van de bevolking, het verschijnen en verdwijnen van voorzieningen en ondernemingen en door een steeds van kleur verschietende identiteit. Dit stelt ons voor nieuwe vraagstukken over de organisatie en inrichting van stad en land in een wereld die op allerlei schaalniveaus steeds meer gaat over flexibiliteit en migratie.

Binnen de studio A City of Comings and Goings verkent de leerstoel voor Ontwerp en Politiek (Design as Politics) aan de TU Delft*, de ruimtelijke aspecten van migratie in de breedste zin. Gedurende vier jaar wordt door middel van een jaarlijkse afstudeerstudio met ca. 10 masterstudenten in architectuur en stedenbouwkunde, onderzocht wat het ontwerpen aan de stad van komen en gaan betekent. De invloed van migratie op verschillende plekken in Europa, maar ook daarbuiten, wordt in kaart gebracht en er worden nieuwe perspectieven en oplossingen ontwikkeld in een telkens andere sociaal-maatschappelijke context.

Het afgelopen jaar heeft de eerste groep studenten binnen deze studio een individueel project ontwikkeld, waarbij locatie, doelgroep en culturele context per project verschilde. Dit heeft geresulteerd in een scala van ontwerpstrategie├źn en denkrichtingen die niet alleen de ruimte-sociale vraagstukken rondom migratie blootleggen, maar ook inzichtelijk maken welke kansen ontstaan door het komen en gaan van mensen.

Daarnaast is parallel aan de afstudeerstudio een meerjarig onderzoek opgezet door Crimson Architectural Historians, waarbinnen inzichtelijke wordt gemaakt hoe migratie zich manifesteert in West-Europa. Door middel van expertmeetings, essays, een inventarisatie van best practices en een aantal concrete pilotprojecten wordt dit onderwerp verder verdiept. Tussen het onderwijs binnen de leerstoel en het project van Crimson vindt nauwe samenwerking en uitwisseling plaats.

De huidige vluchtelingencrisis confronteert ons met de breekbaarheid van de wijze waarop we onze ruimte besturen en hebben ingericht. Het razendsnel opzetten van noodopvanglocaties, het aanwijzen van leegstaande vakantieparken als plekken voor tijdelijke huisvesting, het bouwen van tentenkampen. Dergelijke processen verlopen halsoverkop en leiden soms tot hevige confrontaties met lokale gemeenschappen. Hoe kunnen we steden ontwerpen die beter kunnen omgaan met het fenomeen van migratie? Wat voor gevolgen heeft migratie voor de sociale dynamiek in deze wijken? Wat betekent dat voor de inrichting van de publieke ruimte, de voorzieningen en de architectuur? En hoe organiseren we dit eigenlijk?

Mike Emmerik, Docent en onderzoeker Design as Politics, TU Delft

* De leerstoel Design as Politics is  een samenwerking tussen het Ministerie voor Infrastructuur en Milieu en de TU Delft als onderdeel van de Actieagenda Architectuur en Ruimtelijk ontwerp. De leerstoel staat onder leiding van Professor Wouter Vanstiphout.